Οι Επενδυτικοί Influencers το έχουν ΠΑΡΑΚΑΝΕΙ | Greekonomics #54
2 χρήσιμο
Το βίντεο φορτώνεται από το YouTube μόνο όταν πατήσετε αναπαραγωγή (προσωπικά δεδομένα) · Άνοιγμα στο YouTube
Θέμα Οικονομία ΜΜΕ & Τεχνολογία
Εξετάσαμε 20 ισχυρισμούς του Κοσμά Μαρινάκη για τους μύθους των επενδυτικών influencers. Οι υπολογισμοί του για τον ανατοκισμό στέκουν, όμως δύο στοιχεία που χρησιμοποιεί ως επιχειρήματα δεν ισχύουν. Οι εταιρείες του S&P 500 δεν αντλούν την πλειοψηφία των εσόδων τους εκτός ΗΠΑ (περίπου 28–41%), και καθαρό εισόδημα 3.120 ευρώ τον μήνα δεν είναι κάτω από το διάμεσο εισόδημα της ΕΕ, αλλά πάνω από αυτό. Ανακριβής είναι επίσης ο ισχυρισμός ότι ο όρος «παθητικό εισόδημα» δεν εμφανίζεται στη σοβαρή βιβλιογραφία, αφού υπάρχει στο αμερικανικό φορολογικό δίκαιο ήδη από το 1986.
7 Ισχύει 5 Ισχύει κυρίως 4 Ισχύει μερικώς 2 Παραπλανητικό 2 Δεν ισχύει
Μοντέλο: claude-opus-5-5
· Έλεγχος στις 2026-09-24 · Οι πηγές κάθε ισχυρισμού παρατίθενται παρακάτω.
Οι ισχυρισμοί
Κανένας ισχυρισμός σε αυτή την κατηγορία.
Απομαγνητοφώνηση
«Αν ένα βίντεο –κανονικά και νόμιμα– περιέχει διαφήμιση επενδυτικής εταιρίας η οποία εποπτεύεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση τότε τα σημεία που άπτονται της δραστηριότητας του χορηγού οφείλουν να ακολουθούν αυστηρότατους κανόνες που θέτει η επιτροπή κεφαλαιαγοράς. Αν όμως το βίντεο προβάλλει μη εποπτευόμενο προϊόν τότε δεν υφίσταται κανένας απολύτως περιορισμός.»
Ισχυρισμός
Η διαφήμιση εποπτευόμενων επενδυτικών εταιρειών σε βίντεο υπόκειται σε αυστηρούς κανόνες της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, ενώ η προβολή μη εποπτευόμενων επενδυτικών προϊόντων δεν υπόκειται σε κανέναν απολύτως περιορισμό.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Η διαφήμιση εποπτευόμενων στην ΕΕ επενδυτικών εταιρειών σε βίντεο ακολουθεί αυστηρούς κανόνες που επιβλέπει η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς. Ενωσιακοί κανόνες που επιβλέπει η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς
Τι δεν ισχύει
- Η προβολή μη εποπτευόμενων επενδυτικών προϊόντων σε βίντεο δεν έχει κανέναν απολύτως περιορισμό. Το άρθρο 9στ του ν. 2251/1994 απαγορεύει «σε κάθε περίπτωση» την προώθηση πυραμιδωτών συστημάτων, και από τις 30.12.2024 ο κανονισμός MiCA θέτει όρους στη διαφήμιση κρυπτοστοιχείων.
Αναλυτική εξήγηση
Το πρώτο σκέλος στέκει στην ουσία του: η διαφήμιση εποπτευόμενων επενδυτικών εταιρειών διέπεται κυρίως από ενωσιακούς κανόνες, τους οποίους επιβλέπει η Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, και η Επιτροπή ζητά από τους finfluencers να δηλώνουν ρητά τις πληρωμένες συνεργασίες. Το δεύτερο σκέλος, ότι για τα μη εποπτευόμενα προϊόντα δεν υπάρχει «κανένας απολύτως περιορισμός», δεν στέκει: το άρθρο 9στ του ν. 2251/1994 απαγορεύει «σε κάθε περίπτωση» την προώθηση πυραμιδωτών συστημάτων, και από τις 30.12.2024 ο κανονισμός MiCA απαιτεί η διαφήμιση κρυπτοστοιχείων να αναγνωρίζεται ως διαφήμιση και να είναι σαφής και μη παραπλανητική. Για τα μη εποπτευόμενα προϊόντα δεν εφαρμόζονται οι ειδικοί κανόνες της κεφαλαιαγοράς, άλλοι κανόνες όμως εφαρμόζονται.
Πηγές (4)
-
Άρθρο 9στ - Νόμος 2251/1994 - Περιπτώσεις παραπλανητικών εμπορικών πρακτικών
Lawspot (κείμενο ν. 2251/1994)
«Απαγορεύονται, σε κάθε περίπτωση, ως παραπλανητικές, εμπορικές πρακτικές, που συνίστανται ιδίως σε: [...] δημιουργία, λειτουργία ή προώθηση ενός πυραμιδωτού συστήματος πωλήσεων»
-
MiCA's Marketing Communications Provisions
GoMiCA
«The information given in the marketing communication must be fair, clear and not misleading»
-
ESMA Factsheet for Finfluencers: tips for responsible financial promotion
FMA Österreich
«Finfluencers bear full responsibility for their content – even if they do not have formal financial qualifications.»
-
ESMA urges social media companies to tackle unauthorised financial ads
ESMA
«The increasing spread of online scams targeting retail investors poses a serious risk to investors themselves and to society, with fraudulent actors exploiting digital platforms to advertise unlawful financial services.»
Απομαγνητοφώνηση
««Παθητικό εισόδημα» είναι ένας όρος που ακούγεται οικονομικός δεν έχει όμως ποτέ εμφανιστεί στην σοβαρή οικονομική βιβλιογραφία.»
Ισχυρισμός
Ο όρος «παθητικό εισόδημα» (passive income) δεν έχει εμφανιστεί ποτέ στη σοβαρή οικονομική βιβλιογραφία.
Έλεγχος
Τι δεν ισχύει
- Ο όρος «παθητικό εισόδημα» δεν έχει εμφανιστεί ποτέ στη σοβαρή οικονομική βιβλιογραφία. Ο όρος «passive income» υπάρχει στο αμερικανικό φορολογικό δίκαιο από το 1986, ορίζεται από την IRS στην Publication 925 και χρησιμοποιείται στην έκθεση BEPS Action 3 του ΟΟΣΑ (2015).
Αναλυτική εξήγηση
Ο όρος «passive income» και ο συγγενής του «passive activity income» υπάρχουν στο αμερικανικό φορολογικό δίκαιο από τη μεταρρύθμιση του 1986, και η Εφορία των ΗΠΑ (IRS) τους ορίζει ρητά στην Publication 925. Ο όρος χρησιμοποιείται επίσης στη διεθνή φορολογία: η τελική έκθεση του ΟΟΣΑ για τους κανόνες ελεγχόμενων αλλοδαπών εταιρειών (BEPS Action 3, 2015) μιλά για «passive income», δηλαδή τόκους, μερίσματα και δικαιώματα. Η έννοια που δίνουν οι influencers, «χρήματα χωρίς δουλειά», είναι άλλο ζήτημα· ο ίδιος ο όρος όμως υπάρχει σε νομοθεσία και σε επαγγελματική φορολογική βιβλιογραφία.
Πηγές (3)
-
Publication 925 (2024), Passive Activity and At-Risk Rules
Internal Revenue Service
«Passive activity income includes all income from passive activities and generally includes gain from disposition of an interest»
-
Topic no. 425, Passive activities – losses and credits
Internal Revenue Service
«trade or business activities in which you don't materially participate.»
-
OECD releases final report on CFC rules under BEPS Action 3
EY Global Tax News
«The Final Report suggests that dividend income could be treated as passive income but excluded from CFC income if it is paid out of active income of an affiliate»
Απομαγνητοφώνηση
«Λέγεται μάλιστα ότι ακόμη και ο Αινστάιν είχε πει ότι ο ανατοκισμός είναι η ισχυρότερη δύναμη στο σύμπαν –που δεν το έχει πει ποτέ–»
Ισχυρισμός
Ο Άλμπερτ Αϊνστάιν δεν είπε ποτέ ότι ο ανατοκισμός είναι η ισχυρότερη δύναμη στο σύμπαν· η φράση του αποδίδεται ψευδώς.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Ο Αϊνστάιν δεν είπε ποτέ ότι ο ανατοκισμός είναι η ισχυρότερη δύναμη στο σύμπαν. Σύμφωνα με το Quote Investigator
- Στον Αϊνστάιν αποδίδεται η φράση ότι ο ανατοκισμός είναι η ισχυρότερη δύναμη στο σύμπαν. Σύμφωνα με το Quote Investigator, από το 1976
Αναλυτική εξήγηση
Σύμφωνα με το Quote Investigator, δεν υπάρχει καμία τεκμηρίωση ότι ο Αϊνστάιν είπε κάτι για τον ανατοκισμό, και θεωρεί «πολύ απίθανο» να το είπε. Η ιδέα εμφανίζεται ήδη το 1916 σε διαφήμιση επενδυτικής εταιρείας, χωρίς αναφορά στον Αϊνστάιν. Η πρώτη γνωστή απόδοση στον ίδιο είναι στη Wall Street Journal το 1976, 21 χρόνια μετά τον θάνατό του, και μάλιστα με τη διατύπωση «λέγεται ότι είπε».
Πηγές (2)
-
Quote Origin: Compound Interest Is Man's Greatest Invention
Quote Investigator
«QI believes that it is very unlikely that Einstein made this remark.»
-
Compound Interest - The Most Powerful Force in the Universe?
CBS News
«Why would Einstein think compound interest is noteworthy, let alone powerful or wonderful?»
Απομαγνητοφώνηση
«Είναι απολύτως αλήθεια ότι αν πάρεις ένα ποσό σήμερα και το αφήσεις να ανατοκίζεται με ας πούμε 10% το χρόνο τότε σε 30 χρόνια δεν θα κερδίσεις απλά 10 επί 30 ίσον 300% επιπλέον αλλά 1.650% επιπλέον.»
Ισχυρισμός
Ένα ποσό που ανατοκίζεται με 10% ετησίως για 30 χρόνια αυξάνεται κατά περίπου 1.650%, και όχι κατά 300% όπως με απλό τόκο.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Ένα ποσό που ανατοκίζεται με 10% τον χρόνο για 30 χρόνια αυξάνεται κατά περίπου 1.650%. Υπολογισμός του isxyei.gr: 1,1^30 ≈ 17,45
- Με απλό τόκο 10% για 30 χρόνια το ποσό θα αυξανόταν κατά 300%. Υπολογισμός του isxyei.gr
Αναλυτική εξήγηση
Με ετήσιο ανατοκισμό 10% για 30 χρόνια, το κεφάλαιο πολλαπλασιάζεται επί 1,1^30 ≈ 17,45, δηλαδή αυξάνεται κατά περίπου 1.645%. Με απλό τόκο η αύξηση θα ήταν 300%. Ο υπολογισμός έγινε από το isxyei.gr με τον τύπο του ανατοκισμού. Το 1.650% του ομιλητή είναι σωστή στρογγυλοποίηση.
Πηγές (0)
Απομαγνητοφώνηση
«Για να πάρεις ένα εκατομμύριο ευρώ από αυτό το ETF μέσω του ανατοκισμού στα επόμενα 30 χρόνια θα πρέπει να βάζεις 480 ευρώ κάθε μήνα.»
Ισχυρισμός
Με μηνιαία κατάθεση 480 ευρώ σε ETF με μέση ετήσια απόδοση 10%, το κεφάλαιο φτάνει περίπου το 1 εκατομμύριο ευρώ σε 30 χρόνια.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Με μηνιαία κατάθεση 480 ευρώ και απόδοση 10% τον χρόνο, το κεφάλαιο φτάνει περίπου το 1 εκατομμύριο ευρώ σε 30 χρόνια. Υπολογισμός του isxyei.gr: 990.000 έως 1.085.000 ευρώ
Αναλυτική εξήγηση
Με τον τύπο της μελλοντικής αξίας σειράς καταθέσεων, 360 μηνιαίες καταθέσεις των 480 ευρώ με ετήσια απόδοση 10% δίνουν περίπου 990.000 ευρώ αν το 10% είναι η πραγματική ετήσια απόδοση. Αν το 10% είναι ονομαστικό επιτόκιο με μηνιαίο ανατοκισμό, το ποσό φτάνει περίπου 1.085.000 ευρώ. Ο υπολογισμός έγινε από το isxyei.gr, και το «περίπου ένα εκατομμύριο» στέκει. Πρόκειται για ονομαστικά ευρώ, πριν από φόρους και προμήθειες.
Πηγές (0)
Απομαγνητοφώνηση
«Ότι αν κόψεις τον καφέ απ' έξω γλυτώνεις 2 ευρώ την ημέρα που σε μια επένδυση 30 ετών όντως σου δίνουν περίπου 130 χιλιάδες ευρώ.»
Ισχυρισμός
Αποταμίευση 2 ευρώ την ημέρα, επενδυμένη για 30 χρόνια με ετήσια απόδοση 10%, αποδίδει περίπου 130.000 ευρώ.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Αποταμίευση 2 ευρώ τη μέρα, επενδυμένη για 30 χρόνια με απόδοση 10% τον χρόνο, φτάνει περίπου τις 130.000 ευρώ. Υπολογισμός του isxyei.gr: 120.000 έως 137.000 ευρώ
Αναλυτική εξήγηση
Δύο ευρώ τη μέρα είναι 730 ευρώ τον χρόνο, ή περίπου 61 ευρώ τον μήνα. Με απόδοση 10% για 30 χρόνια, το ποσό φτάνει περίπου 120.000 ευρώ με ετήσιες καταθέσεις και 125.000 έως 137.000 ευρώ με μηνιαίες, ανάλογα με τη σύμβαση ανατοκισμού. Ο υπολογισμός έγινε από το isxyei.gr, και το «περίπου 130 χιλιάδες» είναι μέσα σε αυτό το εύρος.
Πηγές (0)
Απομαγνητοφώνηση
«Αν θέλεις το εκατομμύριο να σου φτάσει για 35 χρόνια σύνταξης θα μπορείς να τραβάς 6.550 ευρώ το μήνα. Με 2,5% πληθωρισμό τον χρόνο όμως η σημερινή αξία αυτών των χρημάτων θα είναι σε 30 χρόνια 3.120 σημερινά ευρώ τον μήνα.»
Ισχυρισμός
Ένα κεφάλαιο 1 εκατομμυρίου ευρώ επιτρέπει αναλήψεις 6.550 ευρώ τον μήνα για 35 χρόνια, ποσό που με πληθωρισμό 2,5% ετησίως ισοδυναμεί σε 30 χρόνια με περίπου 3.120 σημερινά ευρώ.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Μηνιαίο ποσό 6.550 ευρώ σε 30 χρόνια, με πληθωρισμό 2,5% τον χρόνο, αξίζει περίπου 3.120 σημερινά ευρώ. Υπολογισμός του isxyei.gr: 6.550 / 1,025^30 ≈ 3.123
Τι δεν ισχύει
- Ένα κεφάλαιο 1 εκατομμυρίου ευρώ αρκεί για αναλήψεις 6.550 ευρώ τον μήνα επί 35 χρόνια σύνταξης. Τα 6.550 ευρώ βγαίνουν μόνο αν το κεφάλαιο αποδίδει περίπου 7,5% τον χρόνο στη σύνταξη· χωρίς απόδοση βγαίνουν 2.381 ευρώ τον μήνα, κατά τον υπολογισμό του isxyei.gr.
Αναλυτική εξήγηση
Η αποπληθωρισμένη αξία είναι σωστή: 6.550 ευρώ μετά από 30 χρόνια με πληθωρισμό 2,5% αντιστοιχούν σε 6.550 / 1,025^30 ≈ 3.123 σημερινά ευρώ. Το ποσό των 6.550 ευρώ όμως προκύπτει μόνο αν το κεφάλαιο αποδίδει περίπου 7,5% τον χρόνο στη διάρκεια της σύνταξης, κάτι που ο ομιλητής δεν λέει· χωρίς απόδοση βγαίνουν 2.381 ευρώ τον μήνα, ενώ με το 10% που υποθέτει στο υπόλοιπο βίντεο βγαίνουν περίπου 8.270. Επίσης τα 3.120 ευρώ αφορούν μόνο τον πρώτο μήνα της σύνταξης: ένα σταθερό ονομαστικό ποσό 6.550 ευρώ χάνει αξία σε όλη τη διάρκεια των 35 ετών και στο τέλος τους αξίζει περίπου 1.320 σημερινά ευρώ. Οι υπολογισμοί έγιναν από το isxyei.gr.
Πηγές (0)
Απομαγνητοφώνηση
«Βασικά με αυτά τα λεφτά σήμερα βρίσκεσαι κάτω από το διάμεσο οικογενειακό εισόδημα της ΕΕ.»
Ισχυρισμός
Μηνιαίο εισόδημα περίπου 3.120 ευρώ (περίπου 37.400 ευρώ τον χρόνο) είναι σήμερα κάτω από το διάμεσο εισόδημα νοικοκυριού στην ΕΕ.
Έλεγχος
Τι δεν ισχύει
- Μηνιαίο εισόδημα περίπου 3.120 ευρώ είναι σήμερα κάτω από το διάμεσο εισόδημα νοικοκυριού στην ΕΕ. Κατά τη Eurostat το διάμεσο ισοδύναμο καθαρό εισόδημα στην ΕΕ ήταν 22.939 ευρώ τον χρόνο στην έρευνα του 2025, ενώ τα 3.120 ευρώ τον μήνα κάνουν 37.440 ευρώ τον χρόνο.
Αναλυτική εξήγηση
Σύμφωνα με τη Eurostat (EU-SILC, ilc_di03), το διάμεσο ισοδύναμο καθαρό διαθέσιμο εισόδημα στην ΕΕ ήταν 21.582 ευρώ τον χρόνο στην έρευνα του 2024 και 22.939 ευρώ στην έρευνα του 2025. Καθαρό εισόδημα 37.440 ευρώ τον χρόνο (3.120 ευρώ τον μήνα) είναι πάνω από τη διάμεσο τόσο για έναν συνταξιούχο που ζει μόνος όσο και για ένα ζευγάρι, με ισοδύναμο 24.960 ευρώ έναντι διαμέσου 22.994 ευρώ για ζευγάρια με τουλάχιστον ένα μέλος 65 ετών και άνω (ilc_di04). Κάτω από τη διάμεσο θα έπεφτε μόνο μια οικογένεια με παιδιά, όπως μια τετραμελής, που δεν είναι η περίπτωση του συνταξιούχου στο παράδειγμα.
Πηγές (3)
-
Mean and median income by age and sex - EU-SILC and ECHP surveys (ilc_di03), EU27_2020
Eurostat
«Median equivalised income, Total, European Union - 27 countries (from 2020): 2023: 20290; 2024: 21582; 2025: 22939 (Euro)»
-
Distribution of income by household composition (ilc_di04), EU27_2020
Eurostat
«Median equivalised income, 2025: One adult 20399; Two adults 26075; Two adults, at least one aged 65 years or over 22994; Two adults with two dependent children 24234 (Euro)»
-
Glossary: Equivalised disposable income
Eurostat Statistics Explained
«1.0 to the first adult; 0.5 to the second and each subsequent person aged 14 and over; 0.3 to each child aged under 14.»
Απομαγνητοφώνηση
«Από το 1950 μέχρι το 2025 η μέση ετήσια απόδοση του με αυτόματη επανεπένδυση των μερισμάτων βρίσκεται στο 11,5% στην πιο πρόσφατη 30ετία στο 10,9% ενώ η χειρότερη 30ετία που έχει καταγράψει στην ιστορία του ήταν στο 9,4%.»
Ισχυρισμός
Η μέση ετήσια απόδοση του S&P 500 με επανεπένδυση μερισμάτων ήταν 11,5% την περίοδο 1950–2025, 10,9% την πιο πρόσφατη 30ετία, και 9,4% στη χειρότερη 30ετία της ιστορίας του.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Το S&P 500 με επανεπένδυση μερισμάτων απέδωσε κατά μέσο όρο 11,5% τον χρόνο από το 1950 ως το 2025. Σύμφωνα με το officialdata.org: 11,59%
- Το S&P 500 με επανεπένδυση μερισμάτων απέδωσε 10,9% τον χρόνο την πιο πρόσφατη 30ετία. Σύμφωνα με το officialdata.org: 10,87% την περίοδο 1995–2024
Τι δεν ισχύει
- Η χειρότερη 30ετία στην ιστορία του S&P 500 απέδωσε 9,4% τον χρόνο. Κατά το officialdata.org, η 30ετία 1929–1958 απέδωσε 8,37% τον χρόνο, και από το 1950 και μετά οι χειρότερες 30ετίες βγαίνουν γύρω στο 9,8%.
Αναλυτική εξήγηση
Τα δύο πρώτα νούμερα επιβεβαιώνονται: σύμφωνα με το officialdata.org, το S&P 500 με επανεπένδυση μερισμάτων απέδωσε ονομαστικά 11,59% τον χρόνο από το 1950 ως το 2025 και 10,87% την περίοδο 1995–2024. Το 9,4% για τη «χειρότερη 30ετία της ιστορίας του» όμως δεν επιβεβαιώνεται: η 30ετία 1929–1958 έδωσε 8,37% τον χρόνο, ενώ αν μετρήσει κανείς μόνο από το 1950 και μετά, οι χειρότερες 30ετίες βγαίνουν γύρω στο 9,8% (1965–1994: 9,82%). Με οποιοδήποτε από τα δύο μέτρα η απόκλιση είναι γύρω στη μία ποσοστιαία μονάδα, και η εικόνα ότι ακόμη και η χειρότερη 30ετία απέδωσε 8–10% τον χρόνο μένει.
Πηγές (4)
-
S&P 500 Returns since 1950 (1950–2025)
officialdata.org
«This is a return on investment of 416,726.51%, or 11.59% per year.»
-
S&P 500 Returns since 1995 (1995–2024)
officialdata.org
«This is a return on investment of 2,110.84%, or 10.87% per year.»
-
S&P 500 Returns since 1929 (1929–1958)
officialdata.org
«This is a return on investment of 1,016.17%, or 8.37% per year.»
-
S&P 500 Returns since 1965 (1965–1994)
officialdata.org
«This is a return on investment of 1,560.70%, or 9.82% per year.»
Απομαγνητοφώνηση
«ο δείκτης αφορά μεν το αμερικανικό χρηματιστήριο όμως οι εταιρίες του είναι σχεδόν όλες πολυεθνικές και η πλειοψηφία των εσόδων τους προέρχεται εκτός των Ηνωμένων Πολιτειών.»
Ισχυρισμός
Η πλειοψηφία των εσόδων των εταιρειών του S&P 500 προέρχεται από χώρες εκτός των ΗΠΑ.
Έλεγχος
Τι δεν ισχύει
- Η πλειοψηφία των εσόδων των εταιρειών του S&P 500 προέρχεται από χώρες εκτός των ΗΠΑ. Από το εξωτερικό προήλθε περίπου το 41% των εσόδων του δείκτη το 2024 κατά τα στοιχεία της FactSet και το 28% κατά τη Goldman Sachs, και το ρεκόρ της S&P Dow Jones Indices είναι 47,8% το 2014.
Αναλυτική εξήγηση
Καμία από τις βασικές μετρήσεις δεν δείχνει ότι η πλειοψηφία των εσόδων του S&P 500 προέρχεται από το εξωτερικό: με βάση στοιχεία της FactSet, περίπου το 41% των εσόδων του δείκτη το 2024 προήλθε από χώρες εκτός ΗΠΑ, ενώ η Goldman Sachs, με διαφορετική μεθοδολογία, το υπολογίζει στο 28%. Ακόμη και το ιστορικό ρεκόρ στις ετήσιες εκθέσεις της S&P Dow Jones Indices είναι 47,8%, το 2014. Το μερίδιο του εξωτερικού είναι σημαντικό, και ορισμένοι κλάδοι, όπως η τεχνολογία, έχουν πάνω από το μισό των εσόδων τους εκτός ΗΠΑ, όμως ο δείκτης στο σύνολό του αντλεί τα περισσότερα έσοδά του από την αμερικανική αγορά.
Πηγές (3)
-
41% of revenue in S&P 500 companies comes from abroad
Apollo Academy (data: FactSet)
«41% of revenue in S&P 500 companies comes from abroad»
-
Goldman analyzes foreign sales exposure of U.S. firms
Investing.com
«foreign sales made up 28% of S&P 500 revenues in 2024, unchanged from the prior year»
-
S&P 500 Foreign Sales for 2017 Total 43.6%
S&P Dow Jones Indices
«The total for 2017 still trails 44.3% for 2015 and 47.8% for 2014, which is the record since S&P DJI's first foreign sales report from 2003.»
Απομαγνητοφώνηση
«Ο Ρόμπερτ Κυοσάκι είναι ο μπαμπάς του επενδυτικού influencing όχι από το internet, αλλά με βιβλίο που δημοσίευσε το 1997 το «Πλούσιος Μπαμπάς - Φτωχός Μπαμπάς»»
Ισχυρισμός
Ο Ρόμπερτ Κιγιοσάκι δημοσίευσε το «Πλούσιος Μπαμπάς, Φτωχός Μπαμπάς» το 1997, και το βιβλίο γράφτηκε μαζί με τη λογίστρια Sharon Lechter.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Ο Ρόμπερτ Κιγιοσάκι δημοσίευσε το «Πλούσιος Μπαμπάς, Φτωχός Μπαμπάς» το 1997. Αυτοέκδοση του 1997
Αναλυτική εξήγηση
Το «Rich Dad Poor Dad» κυκλοφόρησε το 1997 σε αυτοέκδοση και υπογράφεται από κοινού από τον Robert Kiyosaki και τη Sharon Lechter, η οποία είναι ορκωτή λογίστρια (CPA). Η Lechter, που γνώρισε τον Kiyosaki το 1996, τον μήνυσε αργότερα (2007) και τα δύο μέρη συμβιβάστηκαν το 2008.
Πηγές (4)
-
Rich Dad Poor Dad
Wikipedia
«Rich Dad Poor Dad is a 1997 book written by Robert T. Kiyosaki and Sharon Lechter.»
-
Sharon Lechter
Wikipedia
«In 1997, Lechter co-authored the book Rich Dad Poor Dad, along with 14 other books in the Rich Dad series.»
-
Sharon Lechter On What It Takes To Create Personal Wealth And Professional Influence
Dan Clark (συνέντευξη)
«In 1996, I've got a phone call from my husband, who's a very well-known intellectual property attorney. He says, 'I met this guy that has what you have been looking for.'»
-
Robert Kiyosaki
Wikipedia
«Kiyosaki settled a lawsuit in 2008 brought by Sharon Lechter, his former business partner, with an undisclosed sum.»
Απομαγνητοφώνηση
«Ο Κυοσάκι άνοιξε την δική του εταιρία στα 30 του την φαλίρισε στα 33 του, και μετά δούλευε πωλητής στην Xerox. Μόλις δυο χρόνια αργότερα αποφάσισε πως είχε φτάσει πλέον η ώρα να γίνει coach»
Ισχυρισμός
Ο Ρόμπερτ Κιγιοσάκι ίδρυσε δική του εταιρεία στα 30 του, τη χρεοκόπησε στα 33, έπειτα εργάστηκε ως πωλητής στη Xerox, και δύο χρόνια αργότερα έγινε coach.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Ο Ρόμπερτ Κιγιοσάκι ίδρυσε δική του εταιρεία στα 30 του. Η εταιρεία Rippers, το 1977
- Η εταιρεία του Κιγιοσάκι χρεοκόπησε όταν ήταν 33 ετών. Οι επιχειρήσεις του κατέρρευσαν γύρω στο 1980
Τι δεν ισχύει
- Μετά τη χρεοκοπία ο Κιγιοσάκι δούλεψε πωλητής στη Xerox. Ο Κιγιοσάκι δούλευε στη Xerox από το 1974 έως τον Ιούνιο του 1978, πριν και παράλληλα με την ίδρυση της εταιρείας του και όχι μετά τη χρεοκοπία της.
- Δύο χρόνια μετά ο Κιγιοσάκι έγινε coach. Τα σεμινάρια «Money & You» τα ανέλαβε το 1984–85, τέσσερα με πέντε χρόνια μετά την κατάρρευση της εταιρείας του.
Αναλυτική εξήγηση
Οι ηλικίες για την εταιρεία στέκουν κατά προσέγγιση: ο Κιγιοσάκι, γεννημένος τον Απρίλιο του 1947, ίδρυσε την εταιρεία πορτοφολιών Rippers το 1977 και οι επιχειρήσεις του κατέρρευσαν γύρω στο 1980. Η σειρά των γεγονότων όμως είναι αντεστραμμένη: δούλευε πωλητής στη Xerox από το 1974, μετά την αποστράτευσή του από τους Πεζοναύτες, έως τον Ιούνιο του 1978, δηλαδή πριν και παράλληλα με την ίδρυση της εταιρείας και όχι μετά τη χρεοκοπία της. Επίσης τα σεμινάρια «Money & You» τα ανέλαβε το 1984–85, τέσσερα με πέντε χρόνια μετά την κατάρρευση και όχι δύο.
Πηγές (3)
-
Robert Kiyosaki
Wikipedia
«In 1977, Kiyosaki started a company called 'Rippers' that marketed nylon and Velcro wallets. After the company went bankrupt, he became a sales associate at Xerox until June 1978.»
-
Robert Kiyosaki biography, quotes and books
Toolshero
«In 1974, Robert Kiyosaki left the Marine Corps and start working as a salesman in Xerox Corporation. He did this for a couple of years and then started up his own business for the first time.»
-
Timeline of Robert Kiyosaki Bankruptcies - Is he still broke?
New Silver
«Kiyosaki started a company called Rippers back in 1977, which sold nylon and Velcro surfer-style wallets.»
Απομαγνητοφώνηση
«Παρόλα αυτά πούλησε 32 εκατομμύρια αντίτυπα»
Ισχυρισμός
Το «Πλούσιος Μπαμπάς, Φτωχός Μπαμπάς» έχει πουλήσει 32 εκατομμύρια αντίτυπα.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Το «Πλούσιος Μπαμπάς, Φτωχός Μπαμπάς» πούλησε δεκάδες εκατομμύρια αντίτυπα. Σύμφωνα με τον εκδότη και τον συγγραφέα
Τι δεν ισχύει
- Οι πωλήσεις του «Πλούσιος Μπαμπάς, Φτωχός Μπαμπάς» είναι 32 εκατομμύρια αντίτυπα. Τα 32 εκατομμύρια είναι το νούμερο του εκδότη από το 2015· το 2025 η Plata Publishing δήλωσε στο Publishers Weekly ότι το βιβλίο ξεπερνά τα 44 εκατομμύρια.
Αναλυτική εξήγηση
Τα 32 εκατομμύρια αντίτυπα για το «Πλούσιος Μπαμπάς, Φτωχός Μπαμπάς» είναι το νούμερο που έδινε ο εκδότης το 2015· ο Kiyosaki ανέφερε 40 εκατομμύρια το 2017, και η Plata Publishing δήλωσε στο Publishers Weekly το 2025 ότι το βιβλίο ξεπερνά τα 44 εκατομμύρια. Ο ομιλητής δηλαδή υποτιμά τις πωλήσεις, χωρίς αυτό να αλλάζει την ουσία, ότι το βιβλίο πούλησε δεκάδες εκατομμύρια αντίτυπα. Όλα τα νούμερα προέρχονται από τον εκδότη ή τον συγγραφέα και δεν τα έχει ελέγξει ανεξάρτητος φορέας.
Πηγές (2)
-
Plata Publishing Launches Kids' Imprint in Advance of 'Rich Dad Poor Dad' Anniversary
Publishers Weekly
«Rich Dad Poor Dad by Robert Kiyosaki, which has sold more than 44 million copies»
-
Rich Dad Poor Dad
Wikipedia
«In April 2017 a 20th Anniversary edition was published and in a preface to this 20th Anniversary edition Kiyosaki asserts that an estimated 40 million copies of the book had been sold globally.»
Απομαγνητοφώνηση
«η επενδυτική και επιχειρηματική πορεία του Κυοσάκι που τα τελευταία χρόνια έχει χρεοκοπήσει περισσότερες φορές και από τον Πέτρο Κωστόπουλο και ακόμη χρωστάει σε ότι κινείται και αναπνέει.»
Ισχυρισμός
Επιχειρήσεις του Ρόμπερτ Κιγιοσάκι έχουν χρεοκοπήσει επανειλημμένα και ο ίδιος έχει μεγάλα χρέη.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Επιχειρήσεις του Ρόμπερτ Κιγιοσάκι έχουν χρεοκοπήσει. Η Rippers και η Rich Global LLC το 2012, κατά το CBS News
Τι δεν ισχύει
- Ο Κιγιοσάκι έχει χρεοκοπήσει πολλές φορές τα τελευταία χρόνια. Τα τελευταία χρόνια βρέθηκε μόνο η πτώχευση της Rich Global LLC το 2012, και ο ίδιος δεν έχει κηρύξει ποτέ προσωπική πτώχευση.
- Ο Κιγιοσάκι χρωστάει ακόμη σε όλους. Το χρέος του 1,2 δισ. δολαρίων, κατά τη δική του δήλωση το 2023, είναι κατά την Κιμ Κιγιοσάκι δάνεια για ακίνητα και όχι απλήρωτες προσωπικές οφειλές.
Αναλυτική εξήγηση
Εταιρείες του Κιγιοσάκι έχουν όντως χρεοκοπήσει: η Rippers στα τέλη της δεκαετίας του 1970 και, πιο πρόσφατα, η Rich Global LLC, που το 2012 κατέθεσε αίτηση πτώχευσης μετά από δικαστική απόφαση να πληρώσει περίπου 24 εκατ. δολάρια στη Learning Annex, σύμφωνα με το CBS News. Άλλη πτώχευση τα τελευταία χρόνια δεν βρέθηκε, και ο ίδιος δεν έχει κηρύξει ποτέ προσωπική πτώχευση. Για το χρέος του, 1,2 δισ. δολάρια κατά δική του δήλωση το 2023, η Κιμ Κιγιοσάκι έχει εξηγήσει ότι πρόκειται για δάνεια ομάδας επενδυτών σε ακίνητα και όχι για προσωπικές οφειλές που δεν έχουν πληρωθεί.
Πηγές (4)
-
Rich Dad, Poor Dad's bankrupt company
CBS News
«Rich Global LLC, one of the corporate arms Kiyosaki has done business under, filed for bankruptcy protection in August. A court had ordered the company to pay just under $24 million to the Learning Annex and its chairman Bill Zanker.»
-
'Rich Dad, Poor Dad' Author Files for Bankruptcy for His Company
ABC News
«Rich Global LLC's liabilities are nearly $26 million with assets of $1.8 million, according to its bankruptcy filing.»
-
Timeline of Robert Kiyosaki Bankruptcies - Is he still broke?
New Silver
«Kiyosaki is not bankrupt in his personal capacity, even though some of his companies have gone bankrupt.»
-
'Rich Dad' Robert Kiyosaki is $1.2 billion in debt — on purpose. Here's why.
Yahoo Finance
«Kiyosaki's ex-wife and longtime business partner, Kim Kiyosaki, told Vanity Fair that the $1.2 billion isn't money Robert personally owes.»
Απομαγνητοφώνηση
«Καλύτερα από όλους αυτό το έχει θέσει ο σπουδαίος Αμερικανός χρηματιστής Peter Lynch που είχε πει: «Οι επενδυτές έχουν χάσει πολύ περισσότερα χρήματα προσπαθώντας να προφυλαχθούν από τις φούσκες, παρά από τις ίδιες τις φούσκες».»
Ισχυρισμός
Ο Peter Lynch είπε ότι οι επενδυτές έχουν χάσει πολύ περισσότερα χρήματα προσπαθώντας να προφυλαχθούν από τις φούσκες παρά από τις ίδιες τις φούσκες.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Ο Peter Lynch είπε ότι οι επενδυτές έχουν χάσει περισσότερα χρήματα προσπαθώντας να προφυλαχθούν από τις πτώσεις της αγοράς παρά από τις ίδιες τις πτώσεις. Στο περιοδικό Worth, τον Σεπτέμβριο του 1995
Τι δεν ισχύει
- Ο Peter Lynch μίλησε για «φούσκες». Στο Worth το 1995 ο Lynch μίλησε για «διορθώσεις» (corrections) της αγοράς και όχι για φούσκες.
- Ο Peter Lynch ήταν χρηματιστής. Ο Lynch ήταν διαχειριστής του αμοιβαίου κεφαλαίου Magellan της Fidelity.
Αναλυτική εξήγηση
Η φράση είναι του Peter Lynch, με μια αλλαγή. Στο περιοδικό Worth τον Σεπτέμβριο του 1995 ο Lynch είπε ότι έχουν χαθεί πολύ περισσότερα χρήματα από επενδυτές που προετοιμάζονταν για «διορθώσεις» (corrections) ή προσπαθούσαν να τις προβλέψουν, παρά στις ίδιες τις διορθώσεις, και δεν μίλησε για «φούσκες». Η κεντρική ιδέα, ότι η απόπειρα συγχρονισμού της αγοράς κοστίζει περισσότερο από τις ίδιες τις πτώσεις, μένει η ίδια. Επίσης ο Lynch δεν ήταν χρηματιστής αλλά διαχειριστής του αμοιβαίου κεφαλαίου Magellan της Fidelity.
Πηγές (2)
-
Fear of Crashing
TSOH Investment Research
«Far more money has been lost by investors preparing for corrections or trying to anticipate corrections than has been lost in corrections themselves.»
-
"Far more money has been lost by investors preparing for corrections or trying to anticipate corrections than has been lost in corrections themselves." – Peter Lynch
Trustnet
«Far more money has been lost by investors preparing for corrections or trying to anticipate corrections than has been lost in corrections themselves.»
Απομαγνητοφώνηση
«Για παράδειγμα τα χρηματοοικονομικά προϊόντα που έχω εγώ στο δικό μου portfolio στην Freedom αξίας σχεδόν 210 χιλιάδων ευρώ μπορείς να τα αγοράσεις στην πλατφόρμα με κάτω από 30 ευρώ συνολική προμήθεια. Για την ίδια υπηρεσία μια παραδοσιακή χρηματιστηριακή ή τράπεζα θα σε χρέωνε τουλάχιστον χίλια»
Ισχυρισμός
Χαρτοφυλάκιο ETF και μετοχών αξίας περίπου 210.000 ευρώ αγοράζεται στην πλατφόρμα Freedom24 με συνολική προμήθεια κάτω των 30 ευρώ, ενώ μια παραδοσιακή χρηματιστηριακή ή τράπεζα θα χρέωνε τουλάχιστον 1.000 ευρώ.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Στην πλατφόρμα Freedom24 χαρτοφυλάκιο ETF και μετοχών αξίας 210.000 ευρώ αγοράζεται με συνολική προμήθεια κάτω από 30 ευρώ. Στο πρόγραμμα Smart, κατά το τιμολόγιο της Freedom24
- Μια παραδοσιακή χρηματιστηριακή ή τράπεζα θα χρέωνε τουλάχιστον 1.000 ευρώ για το ίδιο χαρτοφυλάκιο. Η Eurobank Equities χρεώνει 1.050 έως 2.100 ευρώ
Τι δεν ισχύει
- Η προμήθεια κάτω από 30 ευρώ ισχύει για κάθε πελάτη της Freedom24. Στο πρόγραμμα All-inclusive της Freedom24 η χρέωση είναι 0,5% της αξίας, περίπου 1.050 ευρώ.
Αναλυτική εξήγηση
Στο τιμολόγιο της Freedom24, το πρόγραμμα Smart χρεώνει 2 ευρώ ανά εντολή συν 0,02 ευρώ ανά μερίδιο για μετοχές και ETF σε ΗΠΑ και Ευρώπη, οπότε με λίγες εντολές και μερικές εκατοντάδες μερίδια ETF το σύνολο για χαρτοφυλάκιο 210.000 ευρώ βγαίνει κάτω από 30 ευρώ. Αυτό αφορά μόνο το Smart: το πρόγραμμα All-inclusive χρεώνει 0,5% της αξίας, περίπου 1.050 ευρώ. Για σύγκριση, η Eurobank Equities χρεώνει για ξένες μετοχές 0,5% μέσω της πλατφόρμας της και 1% μέσω συνεργάτη, δηλαδή 1.050 και 2.100 ευρώ αντίστοιχα. Το τιμολόγιο της Freedom24 που βρέθηκε ισχύει από 15/12/2025, λίγο μετά τη δημοσίευση του βίντεο, και τα τιμολόγια άλλων ελληνικών τραπεζών δεν ελέγχθηκαν.
Πηγές (3)
-
Appendix 6 to the General Terms of Business FEE SCHEDULE (Effective from December 15, 2025)
Freedom Finance Europe Ltd (Freedom24)
«The United States & Europe: Minimum per order + Amount per share — Smart: 2 USD/ 2 EUR + 0.02 USD/ 0.02 EUR; All-inclusive: 0.5% of the volume of each transaction + 0.012 USD / EUR per share + 1.2 USD / EUR per order»
-
Οι Χρεώσεις μας | Eurobank Equities
Eurobank Equities
«Προμήθεια 0,50% πλέον μεταβιβαστικών, λοιπών εξόδων και φόρων με ελάχιστη προμήθεια 5€ ή 5$ ή 5£»
-
Freedom24 fees explained - Full analysis
Investing in the Web
«Smart in EUR — US & European Stocks/ETFs: €/$2 per order + €/$0.02 per share»
Απομαγνητοφώνηση
«οι πλατφόρμες έδωσαν στο πλατύ κοινό εύκολη και φθηνή πρόσβαση σε σωστά δομημένα προϊόντα όπως τα ETF τα οποία βάσει των χρηματοοικονομικών τους στοιχείων τείνουν να έχουν αποτελεσματικότερη διαχείριση κινδύνου και υψηλότερες μακροχρόνιες αποδόσεις από τα αμοιβαία κεφάλαια»
Ισχυρισμός
Τα ETF τείνουν να έχουν αποτελεσματικότερη διαχείριση κινδύνου και υψηλότερες μακροχρόνιες αποδόσεις από τα (ενεργά διαχειριζόμενα) αμοιβαία κεφάλαια.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Τα ETF τείνουν να έχουν υψηλότερες μακροχρόνιες αποδόσεις από τα ενεργά διαχειριζόμενα αμοιβαία κεφάλαια. Κατά το SPIVA Europe, 92–93% των ενεργών μετοχικών κεφαλαίων υστέρησαν του δείκτη τους σε 10 χρόνια
Τι δεν ισχύει
- Το πλεονέκτημα των ETF οφείλεται στη δομή τους ως ETF. Κατά την ESMA, τα παθητικά αμοιβαία κεφάλαια που δεν είναι ETF κόστιζαν 0,22% τον χρόνο το 2024, σχεδόν όσο τα ETF (0,21%), οπότε το πλεονέκτημα έρχεται από το χαμηλό κόστος της παθητικής διαχείρισης.
Αναλυτική εξήγηση
Απέναντι στα ενεργά κεφάλαια ο ισχυρισμός για τις μακροχρόνιες αποδόσεις στέκει: σύμφωνα με το SPIVA Europe (τέλος 2024), περίπου 92–93% των ενεργά διαχειριζόμενων μετοχικών αμοιβαίων κεφαλαίων υστέρησαν του δείκτη τους σε 10 χρόνια. Το πλεονέκτημα όμως οφείλεται στο χαμηλό κόστος της παθητικής διαχείρισης και όχι στη μορφή του ETF: κατά την ESMA, τα ετήσια έξοδα ήταν 1,28% για τα ενεργά μετοχικά κεφάλαια το 2024, έναντι 0,22% για τα παθητικά αμοιβαία κεφάλαια που δεν είναι ETF και 0,21% για τα ETF. Για «αποτελεσματικότερη διαχείριση κινδύνου» δεν βρέθηκαν στοιχεία.
Πηγές (4)
-
Costs and Performance of EU Retail Investment Products - 2025
ESMA
«Passive funds are on average about 60-80% cheaper than active funds»
-
Asset Allocation: Index Investing vs Stock Picking
ShareSoc (με βάση το SPIVA Europe Year-End 2024)
«Across various European categories, the 10-year underperformance rate averages around 92-93% for equity funds.»
-
Morningstar Europe Active/Passive Barometer
DIYInvestor (με βάση τη Morningstar)
«over the past decade it remained disappointingly low at 14.2%»
-
Κοντά στο ιστορικό υψηλό του 1999
Banks.com.gr
«Με συνολικό ενεργητικό 33,92 δισ. ευρώ, η αγορά απέχει πλέον μόλις 620,97 εκατ. ευρώ ή περίπου 1,8%, από το ιστορικό υψηλό των 34,54 δισ. ευρώ του 1999.»
Απομαγνητοφώνηση
«ο Henry Ford δεν εφηύρε το αυτοκίνητο, την γραμμή παραγωγής εφηύρε.»
Ισχυρισμός
Ο Henry Ford δεν εφηύρε το αυτοκίνητο αλλά εφηύρε τη γραμμή παραγωγής.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Ο Henry Ford δεν εφηύρε το αυτοκίνητο. Σύμφωνα με το μουσείο The Henry Ford
Τι δεν ισχύει
- Ο Henry Ford εφηύρε τη γραμμή παραγωγής. Το μουσείο The Henry Ford γράφει ότι ο Φορντ δεν εφηύρε καν τη γραμμή συναρμολόγησης, που χρησιμοποιούσε ο Ransom Olds ήδη από το 1901· ο Φορντ εισήγαγε το 1913 την κινούμενη γραμμή συναρμολόγησης.
Αναλυτική εξήγηση
Το πρώτο σκέλος στέκει, το δεύτερο όχι. Ο ερευνητικός οδηγός του μουσείου The Henry Ford γράφει: «Ο Χένρι Φορντ δεν εφηύρε το αυτοκίνητο. Δεν εφηύρε καν τη γραμμή συναρμολόγησης». Αυτό που εισήγαγαν ο Φορντ και οι μηχανικοί του το 1913 στο εργοστάσιο Highland Park ήταν η κινούμενη γραμμή συναρμολόγησης, που πάτησε σε παλαιότερες ιδέες: στη γραμμή «αποσυναρμολόγησης» των σφαγείων και στη γραμμή συναρμολόγησης που χρησιμοποιούσε ο Ransom Olds στην αυτοκινητοβιομηχανία ήδη από το 1901.
Πηγές (4)
-
K-12 Research Guide: Henry Ford
The Henry Ford
«Henry Ford did not invent the automobile. He didn't even invent the assembly line.»
-
K-12 Research Guide: Assembly Line
The Henry Ford
«Ford engineers borrowed ideas from other industries. Sometime in 1913 they realized that the 'disassembly line' principle employed in slaughterhouses could be adapted to building automobiles.»
-
Assembly Line Revolution
Ford Motor Company
«in 1913 Henry Ford and his employees successfully began using this innovation at our Highland Park assembly plant.»
-
Ransom E. Olds
Wikipedia
«Henry Ford came after him and improved upon this by developing a continuously moving synchronous assembly line to manufacture his Model T starting in 1913.»
Απομαγνητοφώνηση
«Ούτε η amazon ανακάλυψε τις online πωλήσεις, απλώς μπόρεσε να τις οργανώσει πιο αποδοτικά.»
Ισχυρισμός
Η Amazon δεν ήταν η πρώτη επιχείρηση που έκανε online πωλήσεις.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Η Amazon δεν ήταν η πρώτη επιχείρηση που έκανε online πωλήσεις. Η NetMarket πουλούσε online από το 1994 και το Book Stacks Unlimited από το 1992
Αναλυτική εξήγηση
Η Amazon ξεκίνησε τις online πωλήσεις τον Ιούλιο του 1995, όταν άλλες επιχειρήσεις πουλούσαν ήδη ηλεκτρονικά. Η NetMarket έκανε στις 11 Αυγούστου 1994 μια από τις πρώτες ασφαλείς λιανικές πωλήσεις στο Internet, ένα CD του Sting. Το Book Stacks Unlimited πουλούσε βιβλία online από το 1992, και ο Michael Aldrich είχε επινοήσει τις ηλεκτρονικές αγορές ήδη από το 1979.
Πηγές (3)
-
NetMarket
Wikipedia
«On August 11, 1994, NetMarket sold Ten Summoner's Tales, a CD by Sting, to Phil Brandenberger of Philadelphia using a credit card over the Internet.»
-
Timeline of e-commerce
Wikipedia
«1992: Book Stacks Unlimited, an online marketplace for selling books, launches. ... 1995: Amazon.com, an extremely prominent online marketplace, is launched by Jeff Bezos.»
-
Pioneers of Online Shopping
Michael Aldrich Archive
«Michael Aldrich not only invented online shopping in 1979»
Απομαγνητοφώνηση
«Βασικά, η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι συνήθως η μακροχρόνια απόδοση του χρηματιστηρίου συσχετίζεται ελαφρώς αρνητικά με την ανάπτυξη του ΑΕΠ μιας χώρας.»
Ισχυρισμός
Η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι, διαχρονικά και μεταξύ χωρών, η μακροχρόνια απόδοση του χρηματιστηρίου συσχετίζεται ελαφρώς αρνητικά με τον ρυθμό ανάπτυξης του ΑΕΠ.
Έλεγχος
Τι ισχύει
- Η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι η μακροχρόνια απόδοση του χρηματιστηρίου συσχετίζεται συνήθως ελαφρώς αρνητικά με την ανάπτυξη του ΑΕΠ μιας χώρας. Σύμφωνα με τον Jay Ritter (2012) και τους Dimson, Marsh και Staunton
Αναλυτική εξήγηση
Ο Jay Ritter (Journal of Applied Corporate Finance, 2012) βρίσκει ότι σε 19 κυρίως ανεπτυγμένες χώρες την περίοδο 1900–2011 η συσχέτιση ανάμεσα στην αύξηση του πραγματικού κατά κεφαλήν ΑΕΠ και στις πραγματικές αποδόσεις των μετοχών είναι −0,39, και στις αναδυόμενες αγορές την περίοδο 1988–2011 −0,41· αρνητική σχέση είχαν καταγράψει και οι Dimson, Marsh και Staunton. Οι συσχετίσεις είναι ασθενείς και οριακά μόνο στατιστικά σημαντικές, και νεότερη εργασία βρίσκει ακόμη και ελαφρώς θετική σχέση στις αναδυόμενες αγορές. Η διατύπωση «συνήθως ελαφρώς αρνητικά» αποδίδει έτσι σωστά την εικόνα.
Πηγές (3)
-
Is Economic Growth Good for Investors?
Jay R. Ritter (Journal of Applied Corporate Finance, 2012)
«The correlation of real per capita GDP growth and real stock returns for these 19 countries is -0.39 (p-value=0.10) when the returns are measured in local currencies.»
-
Economic growth and equity returns
Jay R. Ritter (Pacific-Basin Finance Journal, 2005)
«However, the cross-country correlation of real stock returns and per capita GDP growth over 1900–2002 is negative.»
-
Is there a link between GDP growth and emerging market returns?
The Evidence-Based Investor
«the cross-sectional correlation between annual real per capita GDP growth and stock returns was a statistically insignificant 0.17»
Σχόλια (0)
Θέλετε να σχολιάσετε;
Η συζήτηση είναι διαθέσιμη στους εγγεγραμμένους χρήστες.
Σύνδεση Δημιουργία λογαριασμούΑπομαγνητοφώνηση (el)
[0:00] Η Οικονομική επιστήμη έχει μια απίστευτη διαφορά από όλα τα άλλα γνωσιακά πεδία. Ενώ οι υπόλοιπες επιστήμες δημιουργήθηκαν για να λύσουν προβλήματα της ανθρωπότητας ή για να απαντήσουν υπαρξιακές ερωτήσεις στα οικονομικά η επιστημονική μέθοδος εισήλθε για να καταρρίψει μύθους που όχι μόνο είχαν εδραιωθεί αλλά ουσιαστικά όριζαν την οικονομική λειτουργία των κοινωνιών. Δηλαδή η οικονομική παραπληροφόρηση προϋπήρξε της οικονομικής επιστήμης! [0:26] Το πρόβλημα έγινε ακόμα χειρότερο με την επικράτηση των κοινωνικών δικτύων. Κανάλια και λογαριασμοί που μοιράζουν επενδυτικές συμβουλές πουλάνε οδηγούς πλουτισμού, courses, συμμετοχές σε κλειστά club ακόμη και coaching σήμερα μονοπωλούν τα feed των περισσότερων χρηστών στις ηλικίες 25 - 54. Τώρα, εγώ γενικά δεν έχω κανένα θέμα με το αν ο Τάκης χάσει τα ευρώ του επειδή θεώρησε λογικό ότι στην τάδε «επένδυση» θα βγάζει 300% την εβδομάδα. [0:49] Όμως κάποιοι από τους μύθους που ανακυκλώνουν και σοβαρά –υποτίθεται– κανάλια έχουν αρχίσει κάπως να ξεφεύγουν οπότε σήμερα στο Greekonomics μιλάμε για την οικονομική παραπληροφόρηση και τρολλάρουμε αγαπημένους Έλληνες επενδυτικούς influencers γιατί το αξίζουν. Πάμε να δούμε! Πριν ξεκινήσουμε έχει μεγάλη σημασία να γνωρίζεις ένα αδιανόητο παράδοξο που ισχύει στην διαφήμιση επενδυτικών προϊόντων στην Ευρώπη. [1:15] Αν ένα βίντεο –κανονικά και νόμιμα– περιέχει διαφήμιση επενδυτικής εταιρίας η οποία εποπτεύεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση τότε τα σημεία που άπτονται της δραστηριότητας του χορηγού οφείλουν να ακολουθούν αυστηρότατους κανόνες που θέτει η επιτροπή κεφαλαιαγοράς. Αν όμως το βίντεο προβάλλει μη εποπτευόμενο προϊόν τότε δεν υφίσταται κανένας απολύτως περιορισμός. Με λίγα λόγια για το παρόν βίντεο που είναι χορηγούμενο από την Freedom24 [1:42] πρέπει να υποβληθεί compliance statement και ελέγχονται ακόμα και οι αναπνοές που παίρνω ανάμεσα σε αυτά που λέω για τον χορηγό. Αν όμως σου διαφήμιζα μη εποπτευόμενες πλατφόρμες, πυραμίδες, μικροδάνεια ή ακόμη και κάποια οφθαλμοφανέστατη επενδυτική απάτη με την υπόσχεση να γίνεις πλούσιος θα μπορούσα να λέω ό,τι θέλω χωρίς να με ελέγχει κανένας. Αυτό κράτα το, γιατί θα το χρειαστείς. Ξεκινάμε τώρα με τους επενδυτικούς μύθους από τον… αδιαμφησβήτητο βασιλιά τους! [2:13] «Παθητικό εισόδημα» είναι ένας όρος που ακούγεται οικονομικός δεν έχει όμως ποτέ εμφανιστεί στην σοβαρή οικονομική βιβλιογραφία. Αυτό που οι influencers εννοούν όταν λένε παθητικό εισόδημα είναι να βγάζεις χρήμα χωρίς να απαιτείται να αφιερώσεις χρόνο ή εργασία σε κάτι. Με τον ορισμό καθαυτό δεν υπάρχει θέμα -ο καθένας μπορεί να ονομάζει πράγματα όπως θέλει. Το πρόβλημα προκύπτει από το ότι οι περισσότεροι influencers αφήνουν να εννοηθεί [2:38] ότι όταν μια πηγή εισοδήματος είναι «παθητική» δεν απαιτεί δουλειά, δεν απαιτεί χρόνο άρα δεν απαιτεί τίποτα από εσένα, είναι στην ουσία δωρεάν λεφτά. Από τα εισαγωγικά οικονομικά ξέρουμε ότι δωρεάν λεφτά απλώς δεν υπάρχουν. Αν κάτι δεν απαιτεί χρόνο ή εργασία, τότε απαιτεί να αναλάβεις κάποιο άλλο κόστος. Στις επενδύσεις το κόστος αυτό είναι πάντα το ρίσκο. Τα επενδυτικά ρίσκα κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες: [3:04] επιθετικά ρίσκα, που μπορεί να βγάλεις πολλά αλλά και να χάσεις πολλά όπως είναι τα κρύπτο, τα NFT, και τα penny stocks. Τυπικά ρίσκα, που συνήθως στοχεύεις για 5-10%, αλλά με πολύ μικρότερη πιθανότητα να χάσεις όπως τα ETFs ή ομόλογα. Και ηλίθια ρίσκα που κάποιος σου πουλάει φύκια για να σου μασήσει το κεφάλαιο ή να του πληρώνεις συνδρομές. Ειλικρινά, μου φαίνεται αδιανόητο πως κόσμος πείθεται ότι η ανάληψη ρίσκου είναι σαν δραστηριότητα πιο παθητική από την εργασία. [3:30] Εγώ θεωρώ πιο παθητικό το να σηκωθώ αύριο το πρωί και να πάω να ρίξω μπετά σε οικοδομή παρά να πάω σε κάποιον που δεν ξέρω και να του πω: «εδώ, πάρε τις οικονομίες μου, καν’ τες ότι νομίζεις και τα λέμε σε είκοσι χρόνια!» Στο δικό μου portfolio για παράδειγμα, που διατηρώ στην Freedom24 θεωρώ ότι ενεργητικότατα έχω αποφασίσει να διατηρώ το κεφάλαιό μου δεσμευμένο σε ETF και μετοχές αντί να πάω να πάρω το αυτοκίνητο των ονείρων μου [3:53] και εξίσου ενεργητικότατα έβαλα 70% στον S&P500 για να κρατήσω το ρίσκο στα τυπικά επίπεδα γιατί το χαρτοφυλάκιο μου είναι συνταξιοδοτικό και δεν θέλω να μείνω χωρίς σύνταξη. Είναι ανοησία λοιπόν να πιστεύεις το «παθητικό» εισόδημα σαν τσάμπα χρήμα γιατί έτσι μαθαίνεις τον εαυτό σου να βλέπει το ρίσκο σαν κάτι αμελητέο. Και πέρα από αυτήν την άγνοια κινδύνου όμως οι Έλληνες infuencers έχουν πάει αυτήν την παπάτζα ένα επίπεδο πιο πάνω [4:18] στο «βρες μια δεύτερη δουλειά και ότι βγάζεις επένδυέ τα σε ETFs για να έχεις παθητικό εισόδημα.» Γιατί, ναι, αυτός είναι ο ορισμός του παθητικού, να δουλεύεις δύο δουλειές! Το αμέσως επόμενο μεγαλύτερο παραμύθι που διηγείται κάθε influencer στον πλανήτη είναι ότι «ο ανατοκισμός θα σε κάνει πλούσιο». Λέγεται μάλιστα ότι ακόμη και ο Αινστάιν είχε πει ότι ο ανατοκισμός είναι η ισχυρότερη δύναμη στο σύμπαν [4:44] –που δεν το έχει πει ποτέ– αλλά ακόμη και εδώ στο Greekonomics έχουμε μιλήσει για τα οφέλη του ανατοκισμού. Τί ισχύει λοιπόν; Είναι απολύτως αλήθεια ότι αν πάρεις ένα ποσό σήμερα και το αφήσεις να ανατοκίζεται με ας πούμε 10% το χρόνο τότε σε 30 χρόνια δεν θα κερδίσεις απλά 10 επί 30 ίσον 300% επιπλέον αλλά 1.650% επιπλέον. Αυτό συμβαίνει γιατί στα 30 χρόνια δεν θα τοκίζεται μόνο το αρχικό κεφάλαιο [5:11] αλλά και οι τόκοι, και οι τόκοι των τόκων κ.ο.κ.. Μαθηματικά αυτό λειτουργεί. Για να το δούμε όμως λίγο πιο προσεκτικά. Ας πάρουμε για παράδειγμα ένα ETF στον S&P500 του οποίου η αναμενόμενη μακροχρόνια απόδοση ας υποθέσουμε ότι βρίσκεται στο 10%. Για να πάρεις ένα εκατομμύριο ευρώ από αυτό το ETF μέσω του ανατοκισμού στα επόμενα 30 χρόνια θα πρέπει να βάζεις 480 ευρώ κάθε μήνα. Αυτό για μια μέση Ελληνική οικογένεια [5:36] άντε να πούμε ότι με πολύ ζόρι, είναι εφικτό. Οπότε, είναι η μέση ελληνική οικογένεια δυνητικά εκατομμυριούχοι; Σε καμία περίπτωση και κοίταξε γιατί. Αυτή η επένδυση, για τα 30 χρόνια που διαρκεί δεν σε κάνει πιο πλούσιο, πιο φτωχό σε κάνει –με την έννοια ότι σου στερεί 480 ευρώ διαθέσιμου εισοδήματος τον μήνα γιατί τα 480 ευρώ πρέπει κάθε μήνα να τα βάζεις και να τα ξεχνάς για τα 30 χρόνια. Αλλιώς κάθε δόση που θα παραλείπεις δεν θα σου μειώνει το τελικό ποσό μόνο 480 ευρώ [6:06] αλλά 5, 10 ή 15 φορές παραπάνω γιατί όπως ανατοκίζεται το κεφάλαιό σου ανατοκίζονται και οι παραλήψεις σου. Εκεί κολλάει και αυτό που λένε όλοι –μα όλοι, ρε φίλε– οι επενδυτικοί influencers για τον καφέ. Ότι αν κόψεις τον καφέ απ' έξω γλυτώνεις 2 ευρώ την ημέρα που σε μια επένδυση 30 ετών όντως σου δίνουν περίπου 130 χιλιάδες ευρώ. Δεν είναι μύθος αλλά πραγματικά πόσο μεγάλος παπάρας πρέπει να είναι κάποιος [6:30] για να κάτσει να το κάνει αυτό! Ωραία αν όμως δεν χάσεις δόση και αφήσεις τα λεφτά μέσα να αυγατίζουν δεν θα έχεις 1 εκατομμύριο ευρώ στο τέλος; Θα έχεις, αλλά δεν θα είσαι όσο πλούσιος νομίζεις. Αν θέλεις το εκατομμύριο να σου φτάσει για 35 χρόνια σύνταξης θα μπορείς να τραβάς 6.550 ευρώ το μήνα. Με 2,5% πληθωρισμό τον χρόνο όμως η σημερινή αξία αυτών των χρημάτων θα είναι σε 30 χρόνια [6:56] 3.120 σημερινά ευρώ τον μήνα. Δεν το λες και ασήμαντο ποσό, αλλά δεν θα είσαι και πλούσιος. Βασικά με αυτά τα λεφτά σήμερα βρίσκεσαι κάτω από το διάμεσο οικογενειακό εισόδημα της ΕΕ. Θα είσαι δηλαδή πλούσιος Αγρινίου. Τώρα, αν ακόμα και αυτό σου φαίνεται πως παρα-είναι φιλόδοξος στόχος σε καταλαβαίνω απόλυτα. Θα βγάλω σε short βιντεάκι πόσα θα πρέπει να επενδύεις μηνιαίως για σύνταξη σε πιο ρεαλιστικά ποσά για την Ελλάδα [7:21] 1.000, 1.300 ή 1.600 ευρώ –σημερινά λεφτά. Θα το βρεις στα social media μου. Με απλά και έντιμα λόγια, λοιπόν αυτό που κάνουμε όσοι επενδύουμε στις αγορές είναι να μεταφέρουμε το εισόδημα που δεν καταναλώνουμε σήμερα στο απώτερο μέλλον. Δεν πλουτίζουμε, δεν κερδοσκοπούμε δεν είμαστε ο Warren Buffet, ή οι λύκοι της Wall Street. Απλώς εμπιστευόμαστε τα χρήματά μας στους CEO των 500 μεγαλύτερων εταιριών στον κόσμο [7:43] να κάνουν ότι νομίζουν για να ανέβουν οι αξίες των εταιριών τους και να πάρουμε κι εμείς έτσι ένα μερίδιο από τα κέρδη τους. Αυτός είναι και ο λόγος που πάντα στα βίντεο διευκρινίζω ότι το δικό μου χαρτοφυλάκιο στην Freedom είναι συνταξιοδοτικό, όχι για να γίνω πλούσιος. Στην κοινότητα των επενδυτικών influencers το ότι ο S&P500 ανεβαίνει 10% τον χρόνο είναι κάτι σαν μια κοσμική σταθερά [8:08] –όλοι τους το θεωρούν δεδομένο– αλλά δεν είναι. Ο δείκτης S&P500 είναι ένας σταθμισμένος μέσος όρος τιμών μετοχών. Επειδή λοιπόν αποτιμά μετοχές είναι εκ των πραγμάτων αδύνατον να εγγυηθεί κανείς την πορεία του. Οπότε, πως έχει προκύψει αυτό το 10% που ακούς παντού; Οι αποδόσεις των μετοχών μπορεί να ανεβοκατεβαίνουν κάθε μέρα η μακροχρόνια τάση τους όμως καθορίζεται από τρείς θεμελιώδεις παράγοντες: [8:34] την ικανότητα των εταιρειών να αναπτύσσουν νέες τεχνολογίες την αύξηση της παραγωγικότητας που μπορούν να επιτύχουν και το πόσο διατίθενται οι επενδυτές να πληρώσουν για να αγοράσουν σήμερα μερίδιο στην μελλοντική κερδοφορία αυτών των εταιριών. Με δεδομένα από τα τελευταία 75 χρόνια λοιπόν οι οικονομολόγοι έχουν εκτιμήσει ότι αυτοί οι τρεις παράγοντες μαζί για τις κορυφαίες 500 εταιρίες αθροίζουν περίπου σε αυτό το 10% που ακούς [8:57] το οποίο προκύπτει και από την προϊστορία του δείκτη. Από το 1950 μέχρι το 2025 η μέση ετήσια απόδοση του με αυτόματη επανεπένδυση των μερισμάτων βρίσκεται στο 11,5% στην πιο πρόσφατη 30ετία στο 10,9% ενώ η χειρότερη 30ετία που έχει καταγράψει στην ιστορία του ήταν στο 9,4%. Έτσι, όταν μπαίνω στην Freedom για να αγοράσω ένα ETF που ακολουθεί τον S&P500 στην πραγματικότητα ποντάρω περισσότερο στην παγκόσμια οικονομική πρόοδο [9:24] παρά στο χρηματιστήριο καθαυτό. Και λέω στην παγκόσμια οικονομική πρόοδο γιατί ο δείκτης αφορά μεν το αμερικανικό χρηματιστήριο όμως οι εταιρίες του είναι σχεδόν όλες πολυεθνικές και η πλειοψηφία των εσόδων τους προέρχεται εκτός των Ηνωμένων Πολιτειών. Είναι όμως εγγυημένο αυτό το 10%; Όχι. Οι παρελθούσες αποδόσεις ποτέ δεν διασφαλίζουν τις μελλοντικές. Αν κάποιος από τους 3 παράγοντες που είπαμε πριν –τεχνολογία, παραγωγικότητα, αποτίμηση– [9:49] μεταβληθεί λόγω κάποιας μεγάλης μόνιμης αλλαγής στο παγκόσμιο οικονομικό σύστημα αυτό το 10% μπορεί να αυξηθεί αλλά μπορεί και να μειωθεί όπως μπορεί να γίνει με κάθε επένδυση. Σήμερα υπάρχουν επιστήμονες που επισημαίνουν... πως οι αποτιμήσεις των εταιριών παρα-είναι υψηλές και αυτό είναι δυνατόν να μειώσει την κερδοφορία στο μέλλον. Μέχρι στιγμής όμως η κερδοφορία ανά μετοχή δείχνει να πηγαίνει πάνω και όχι κάτω. [10:12] Όπως και να έχει, ένα πράγμα θέλω να κρατήσεις σαν νόμο από όλα αυτά: «Όποιος σου πλασάρει επενδυτικές αποδόσεις, ως «σίγουρες» ή απατεώνας είναι, ή άσχετος». Η πιο επικίνδυνη μορφή οικονομικού influencing είναι να προσπαθεί κάποιος να σε πείσει να βάλεις τα χρήματά σου κάπου φλεξάροντάς σου το πόσα έχει βγάλει εκείνος από το ίδιο πράγμα. Γενικά, κανένας influencer [10:37] –ποτέ και πουθενά στον κόσμο συμπεριλαμβανομένης και της χώρας μας– δεν έχει βγάλει τα χρήματα που σου μοστράρει με τις επενδυτικές μεθόδους που σε προτρέπει να ακολουθήσεις. Όλοι μα όλοι τα έχουν βγάλει από το… influencing –για αυτό τους λένε έτσι– είτε από προμήθειες, είτε πουλώντας υπηρεσίες στο κοινό τους. Αυτός είναι και ο λόγος που εγώ σε κάθε βίντεο λέω ξεκάθαρα ότι τα χρήματα που έχω στο portfolio μου στην Freedom [11:01] τα έχω βγάλει από την δουλειά μου, όχι από τις επενδύσεις. Το να σου λένε όμως influencers που ξεκίνησαν τις επενδύσεις πριν από πέντε λεπτά «κοίτα πόσα έχω βγάλει εγώ» δεν είναι μια ηλίθια μόδα, δουλεύει και για αυτό ευθύνεται ο απίστευτος τύπος του επόμενου μύθου. Ο Ρόμπερτ Κυοσάκι είναι ο μπαμπάς του επενδυτικού influencing όχι από το internet, αλλά με βιβλίο που δημοσίευσε το 1997 [11:28] το «Πλούσιος Μπαμπάς - Φτωχός Μπαμπάς» το οποίο ακόμη και σήμερα κάποιοι θεωρούν ως την «Βίβλο» των επενδύσεων. Ο Κυοσάκι άνοιξε την δική του εταιρία στα 30 του την φαλίρισε στα 33 του, και μετά δούλευε πωλητής στην Xerox. Μόλις δυο χρόνια αργότερα αποφάσισε πως είχε φτάσει πλέον η ώρα να γίνει coach και να διδάξει και σε άλλους όλα αυτά που δεν ήξερε για την επαγγελματική επιτυχία. Στα 40 του έβαλε την Sharon Lechter –μια γνωστή του λογίστρια– [11:51] να γράψει ένα βιβλίο για επενδύσεις το οποίο ο Κυοσάκι έντυσε με διάφορες ιστορίες που αργότερα αποδείχτηκε ότι είχε βγάλει από το στομάχι του και μπόλικο από κείνο που ήξερε να κάνει πιο καλά απ’ τον καθένα: να πουλάει αέρα σε αφελείς. Το «πλούσιος μπαμπάς - φτωχός μπαμπάς» είναι ένα βιβλίο που αποτελείται από 3 πράγματα: οικονομικές κοινοτυπίες, επενδυτικούς μύθους, και «γεγονότα» που δεν έχουν συμβεί ποτέ. [12:13] Παρόλα αυτά πούλησε 32 εκατομμύρια αντίτυπα και κατάφερε σήμερα να θεωρείται σημείο αναφοράς του bro-science της επένδυσης. Επίτευγμα. Αυτό που δεν λες επίτευγμα όμως είναι η επενδυτική και επιχειρηματική πορεία του Κυοσάκι που τα τελευταία χρόνια έχει χρεοκοπήσει περισσότερες φορές και από τον Πέτρο Κωστόπουλο και ακόμη χρωστάει σε ότι κινείται και αναπνέει. Το βιβλίο του σήμερα αξίζει να το διαβάσεις σοβαρά μόνο για να καταλάβεις [12:36] πως σκέφτονται οι οικονομικά αφελείς. Αν πάλι προτιμάς να διαβάσεις κάτι πιο αξιόλογο θα βρεις την λίστα με τα οικονομικά βιβλία που προτείνω στο Greekonomics.gr. Μπαίνουμε τώρα στα κανονικά παραμύθια με δράκους, πριγκίπισσες και βατράχους που ακούς συνήθως από τους influencers των κρύπτο. Για να μην παρεξηγηθώ θεωρώ τα ίδια τα κρύπτο –και την τεχνολογία τους– επίτευγμα της οικονομικής καινοτομίας. [13:01] Και σαν επένδυση είναι μεν ιδιόμορφη –δεν κάνει για όλους– αλλά μια χαρά legit είναι. Το πρόβλημά μου είναι ο τρόπος που τα προωθούν οι περισσότεροι influencers γιατί σπρώχνουν προς αυτά και πολύ κόσμο που, αν είχε την ολοκληρωμένη εικόνα, δεν θα τα προτιμούσε. Τα κρύπτο αποτελούν επενδυτικά στοιχεία υψηλού ρίσκου αλλά και υψηλής απόδοσης αν σου κάτσει αυτό το ρίσκο. Αυτό που δεν αποτελούν, είναι μια κοινωνική επανάσταση [13:23] το τέλος του τραπεζικού κατεστημένου, το νόμισμα του μέλλοντος την λύση στον πληθωρισμό, ή την θεραπεία της φαλάκρας! Όποιος λοιπόν για τους δικούς του λόγους δεν θέλει να πάει «φασούλι το φασούλι» στον S&P500 αλλά προτιμά να ρισκάρει για να χτυπήσει 30άρια και 50άρια σε μήνες τα σοβαρά κρύπτο είναι μια από τις εναλλακτικές που διαθέτει. Κάποιος όμως που θα μπει σε ένα επενδυτικό στοιχείο επειδή το αγαπάει [13:46] ή επειδή το υποστηρίζει, ή επειδή ταιριάζει στην ιδεολογία του δεν είναι επενδυτής, είναι fanboy, είναι οπαδός κι επειδή έχει αγνοήσει τα στοιχεία είναι και ο καλύτερος υποψήφιος για να χάσει τα χρήματά του. Ο περισσότερος φυσιολογικός κόσμος δεν ακολουθεί κανάλια επενδύσεων... γιατί τον ακολουθούν παντού εκείνα. Έτσι, οι influencers βλέποντας τι περιεχόμενο προωθούν οι αλγόριθμοι έχουν αρχίσει και παρουσιάζουν τις επενδύσεις κάπως σαν καταναλωτικά προϊόντα. [14:15] Πως συγκρίνουμε λοιπόν αυτοκίνητα, σαμπουάν και ηλεκτρικές σκούπες υπάρχουν βίντεο που με την ίδια ακριβώς λογική συγκρίνουν διαφορετικά είδη επενδύσεων. Ας πούμε, πρόσφατα, αυτά τα δύο λαμπρά παλικάρια μας δίδαξαν πως οι επενδύσεις σε ακίνητα δεν πιάνουν μία μπροστά στις μετοχές. Λοιπόν, στην χρηματοοικονομική ανάλυση από το πρώτο έτος διδάσκουμε στους φοιτητές ότι οι επενδύσεις χωρίζονται σε κλάσεις [14:39] και επειδή κάθε κλάση έχει μια εντελώς διαφορετική οικονομική λογική το να αντιπαραθέτουμε μεταξύ τους επενδύσεις που ανήκουν σε διαφορετικές κλάσεις είναι σαν να συγκρίνουμε… ψυχολόγο με μπάρμαν. Κάθε επενδυτική κλάση έχει τα δικά της πλεονεκτήματα και τα δικά της μειονεκτήματα που την καθιστούν ιδανική για κάποιους επενδυτές και εντελώς ακατάλληλη για άλλους. Αυτό φαίνεται και από το τι μας είπε ο κόσμος για το ποια είναι η καλύτερη επένδυση. [15:03] -Σε ακίνητα -Κρύπτο, μετοχές, ομόλογα -Θα αγόραζα ακίνητα -Και ομόλογα, S&P και ακίνητα νομίζω αυτά τα 3 -Να τα βάλω στη δουλειά -Σ' ένα ETF ας πούμε -Θα τα κλείδωνα κάπου, σε κάποια τράπεζα -Θα έφτιαχνα ένα χαρτοφυλάκιο επενδυτικό με όχι τόσο μεγάλη απόδοση, γύρω στο 10-15% -Στα ακίνητα -Μ' αρέσει και το θέατρο οπότε μπορεί να άνοιγα και 2-3 θέατρα, να επένδυα εκεί κάποια χρήματα. [15:32] -Στην ιστιοπλοΐα -Θα επέλεγα ίσως τα ακίνητα -Σίγουρα σε μετοχές, σε κάποια εταιρία -Μόνο σε ακίνητα Οπότε, δεν υπάρχει επένδυση που να είναι η «καλύτερη». Υπάρχει επένδυση που ταιριάζει σε εσένα ανάλογα με τον χρονικό ορίζοντα που έχεις στο μυαλό σου το ρίσκο που είσαι διατεθειμένος να πάρεις, το πόσο θέλεις να ασχοληθείς το τι σου φαίνεται πιο οικείο, και πολλά άλλα. Η απόδοση από μόνη της λοιπόν δεν αρκεί για να συγκρίνεις επενδύσεις. [15:57] Πρέπει να λάβεις υπόψη σου και μια σειρά από άλλους παράγοντες που διαφέρουν από επενδυτή σε επενδυτή. Για παράδειγμα κι εμένα η όλη διαδικασία του να αγοράσω ένα επενδυτικό ακίνητο στην Ελλάδα μου φαίνεται βουνό και με φοβίζει το ότι ένας κακός ενοικιαστής μπορεί να μου το καταστρέψει σε σχέση με το να μπαίνω κάθε δυο μήνες στο app της Freedom να κάνω δυο κλικ και να έχω το κεφάλι μου ήσυχο. Θέλω όμως κάποια στιγμή να πάρω ένα επενδυτικό ακίνητο [16:18] γιατί βλέπω πως η στεγαστική κρίση στην Αθήνα θα λάβει τεράστιες διαστάσεις και το να έχω ένα ακίνητο στο portfolio μου μπορεί να μου χρειαστεί ακόμη και για να κατοικήσω κάποια στιγμή. Αυτό που λατρεύουν οι influencers των επενδύσεων είναι να προβλέπουν τις φούσκες συνήθως κάπως έτσι… ή τις μεγάλες ανόδους της αγοράς, περισσότερο έτσι… και τα δύο μέσα στην ίδια εβδομάδα! [16:46] Η όλη ιδέα με αυτό είναι να βγεις από την αγορά πριν και καλά σκάσει η φούσκα αλλά και μην τυχόν και δεν είσαι μέσα όταν θα έρθει η άνοδος. Οπότε, ας το πάρουμε από την αρχή. Στην οικονομική επιστήμη οι φούσκες θεωρούνται φυσιολογικό και αναπόσπαστο στοιχείο των αγορών. Με τον όρο «φούσκα» εννοούμε ότι λόγω της υπέρμετρης αισιοδοξίας των επενδυτών μαζεύονται σε έναν κλάδο περισσότερες επενδύσεις από όσες μπορούν να αξιοποιηθούν αποτελεσματικά. [17:09] Για παράδειγμα πρόσφατα υπήρξε τεράστια αισιοδοξία στον κλάδο της τεχνητής νοημοσύνης. Κι επειδή όλοι θέλησαν να επενδύσουν σε αυτόν μαζεύτηκε πολύ χρήμα αναπόφευκτα ένα μέρος του θα καταλήξει σε εταιρίες της πλάκας που όπως είναι φυσικό, αργά ή γρήγορα, θα πάνε άκλαυτες και ο δείκτης θα πάρει την κατιούσα μέχρι να μείνουν μόνο οι αξιόλογες προσπάθειες και να ξαναρχίσει να ανακάμπτει, όπως γίνεται πάντα. [17:30] Τα σκαμπανεβάσματα λοιπόν είναι και φυσιολογικά, και αναμενόμενα, και επιθυμητά γιατί ξεσκαρτάρουν τις αγορές. Δεν είναι όμως προβλέψιμα γιατί η βραχυχρόνια πορεία της αγοράς δεν ακολουθεί κάποιο λογικό μοτίβο που να είναι δυνατόν να εκτιμηθεί με σχετική σιγουριά. Μπορεί να υπάρξει φούσκα στο ΑΙ, μπορεί και όχι ακόμη, μπορεί και ποτέ. Κανείς δεν ξέρει. Δεν έχει λοιπόν κανένα νόημα να ρευστοποιούμε τις επενδύσεις μας [17:52] όταν οι influencers περιμένουν φούσκα και να ξαναμπαίνουμε όταν μας λένε ότι ξεκίνησε η μεγάλη άνοδος. Καλύτερα από όλους αυτό το έχει θέσει ο σπουδαίος Αμερικανός χρηματιστής Peter Lynch που είχε πει: «Οι επενδυτές έχουν χάσει πολύ περισσότερα χρήματα προσπαθώντας να προφυλαχθούν από τις φούσκες, παρά από τις ίδιες τις φούσκες». Κάτι που είναι ξεκάθαρο και στο διάγραμμα του S&P500 όπου η συνεχής πρόοδος της τεχνολογίας και της παραγωγικότητας [18:15] διαμορφώνει την μακροχρόνια εικόνα του δείκτη πολύ περισσότερο από την κάθε κρίση ή φούσκα που ήλθε και απήλθε. -Πιστεύεις ότι οι πλούσιοι είναι πιο εύκολο να επενδύουν τα χρήματά τους από εμάς τους υπόλοιπους -Εννοείται, αν έχεις κεφάλαιο εμείς ίσα-ίσα βγαίνουμε ίσα βάρκα ίσα πανιά -Άμα έχεις λεφτά είναι πιο εύκολο -Ένας πλούσιος έχει άλλη άνεση -Ναι, γιατί τους περισσεύουν ρε παιδί μου αρκετά παραπάνω [18:43] -Ναι, πιο εύκολα -Είναι πολύ πιο εύκολο γιατί τα έχουν τα χρήματα -Πολύ, πάρα πολύ πιο εύκολο γιατί έχουν συμβούλους -Πολύ πιο εύκολο πιστεύω -Είναι βιβλικός κανόνας αυτός που είναι ουσιαστικά σημειολογία αρχαίας γνώσης. -Ναι, γιατί έχουν ένα αρχικό ποσό, και μπορούν να παίξουν ενώ εμείς... είμαστε φτωχαδάντζες Το ότι οι επενδύσεις αφορούν τους πλούσιους σήμερα είναι μύθος [19:10] μέχρι πρότινος όμως δεν ήταν καθόλου. Πριν από μια δεκαετία η πρόσβαση στις επενδύσεις γινόταν μόνο μέσω χρηματιστών και πραγματικά δεν ασχολούνταν κανείς σοβαρά μαζί σου αν δεν είχες χοντρό portfolio ή δεν άφηνες τα ρέστα σου σε προμήθειες. Αυτά τελείωσαν με την είσοδο των online πλατφορμών στην χρηματιστηριακή αγορά. Το άνοιγμα της αγοράς επενδύσεων στην Ευρώπη είναι από τα ελάχιστα παραδείγματα πρόσφατης οικονομικής μεταβολής [19:32] προς όφελος της μέσης τάξης. Δεν το λέω για να χαρεί ο χορηγός, υπάρχουν στοιχεία. Καταρχάς η είσοδος των ψηφιακών πλατφορμών άνοιξε την πρόσβαση στις επενδύσεις ακόμη και στα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα. Και τώρα που μιλάμε, μπορείς να μπεις στο app της Freedom –ή όπου έχεις λογαριασμό– και να επενδύσεις στα διεθνή χρηματιστήρια ακόμη και 5 ευρώ κάτι που πριν από μια δεκαετία ήταν ανήκουστο. [19:55] Δεύτερον, οι πλατφόρμες έφεραν στην αγορά διαφάνεια και ασφάλεια για όλους. Ανά πάσα στιγμή έχεις στο κινητό σου επακριβή αποτίμηση του χαρτοφυλακίου σου μέχρι και το τελευταίο cent. Αν επενδύεις σε παλαιού τύπου επενδυτικά ή συνταξιοδοτικά προγράμματα ασφαλιστικών εταιρειών ή τραπεζών είναι πολύ πιθανόν ότι δεν έχεις ιδέα ποια είναι η τρέχουσα αποτίμηση των επενδύσεών σου ούτε καν αν κερδίζεις ή χάνεις. [20:18] Πήγαινε δες ότι ούτε τα ενημερωτικά που σου στέλνουν με το ταχυδρομείο δεν αναφέρουν πόσο αποτιμώνται σήμερα συνολικά οι επενδύσεις σου. Το ξέρω γιατί έχω πικρή εμπειρία. Και τρίτον οι πλατφόρμες κατέβασαν το κόστος των συναλλαγών σε ανταγωνιστικά επίπεδα. Για παράδειγμα τα χρηματοοικονομικά προϊόντα που έχω εγώ στο δικό μου portfolio στην Freedom αξίας σχεδόν 210 χιλιάδων ευρώ μπορείς να τα αγοράσεις στην πλατφόρμα με κάτω από 30 ευρώ συνολική προμήθεια. [20:45] Για την ίδια υπηρεσία μια παραδοσιακή χρηματιστηριακή ή τράπεζα θα σε χρέωνε τουλάχιστον χίλια και κάποιες ασφαλιστικές ακόμη περισσότερο. Το σπουδαιότερο όμως είναι ότι οι πλατφόρμες έδωσαν στο πλατύ κοινό εύκολη και φθηνή πρόσβαση σε σωστά δομημένα προϊόντα όπως τα ETF τα οποία βάσει των χρηματοοικονομικών τους στοιχείων τείνουν να έχουν αποτελεσματικότερη διαχείριση κινδύνου και υψηλότερες μακροχρόνιες αποδόσεις από τα αμοιβαία κεφάλαια [21:12] που οι μεγάλες επενδυτικές εταιρίες πρόσφεραν μόνο σε πλούσιους επενδυτές λίγα χρόνια πριν. Ένα νέο trend που οι Έλληνες influencers έχουν κάνει απευθείας εισαγωγή από το εξωτερικό είναι το γιατί να δουλεύεις οκτάωρο για κάποιον άλλον βρες μια ιδέα σε κάτι που είσαι καλός, γραφείο, λογιστή, πωλητή και άνοιξε την δική σου επιχείρηση για να επενδύσεις στον εαυτό σου και να είσαι και αφεντικό. Τις περισσότερες φορές [21:38] η συμβουλή αυτή προέρχεται από ανθρώπους που ούτε κατάρτιση στην επιχειρηματικότητα διαθέτουν αλλά και η μοναδική επιτυχημένη επιχειρηματική κίνηση που έχουν κάνει ποτέ στη ζωή τους είναι το ίδιο το influencing. Δηλαδή κάπως σαν να αρχίσω εγώ τώρα να κάνω βίντεο για μακιγιάζ προσπαθώντας να σε πείσω ότι ξέρω τι λέω και πρέπει να με εμπιστεύεσαι επειδή κάνω βίντεο για μακιγιάζ! Είναι θεμελιωδώς λάθος να βλέπεις το στήσιμο μιας επιχείρησης σαν επένδυση. [22:06] Ότι έχεις δηλαδή μια φοβερή ιδέα ή κάτι που ξέρεις να κάνεις και αυτό θα μετατρέψει το κεφάλαιό σου σε κέρδος. Γιατί η επιχείρηση δεν είναι η ιδέα ή το προϊόν καθαυτό. Όπως το λέει και η ίδια η λέξη επιχείρηση είναι η οργάνωση και διαχείριση πόρων προς έναν συγκεκριμένο στόχο. Με απλά λόγια, δεν γεννούν η ιδέα και το προϊόν το κέρδος αλλά ο μηχανισμός που τα φέρει εις πέρας. Σκέψου το λίγο: ο Henry Ford δεν εφηύρε το αυτοκίνητο, την γραμμή παραγωγής εφηύρε. [22:34] Ούτε η amazon ανακάλυψε τις online πωλήσεις, απλώς μπόρεσε να τις οργανώσει πιο αποδοτικά. Και ακριβώς το ίδιο έχουν καταφέρει και οι πιο επιτυχημένες επιχειρήσεις στην γειτονιά σου: όχι να έχουν μια φανταστικά κερδοφόρα ιδέα ή αναγκαστικά το καλύτερο προϊόν αλλά να οργανώσουν και να διαχειριστούν πόρους αποτελεσματικά. Αυτό κάποιοι έχουν τις γνώσεις, το ταλέντο, και το στομάχι να το καταφέρουν και άλλοι… ούτε καν. [23:00] Τα χρήματα που βάζεις στην δική σου επιχειρηματικότητα λοιπόν δεν είναι επένδυση, είναι χρηματοδότηση: της δουλειάς που θα βάλεις, του άγχους που θα έχεις και των ρίσκων που θα πάρεις –τα οποία οι influencers ούτε τα ξέρουν ούτε τα καταλαβαίνουν, ούτε τους ενδιαφέρουν. Αυτός ο μύθος δεν οφείλεται στους μοντέρνους influencers του διαδικτύου αλλά στους πιο boomers –της τηλεόρασης και του ραδιοφώνου– [23:25] και πάει ως εξής: αν επενδύεις στο χρηματιστήριο μιας χώρας το κάνεις γιατί θεωρείς ότι η οικονομία της θα πάει καλά. Βασικά, πολλοί το λένε και σε εμένα επειδή ένα ποσοστό του δικού μου συνταξιοδοτικού είναι στο Ελληνικό ETF της Alpha: Α, Μαρινάκη όλο μας λες ότι η οικονομία της Ελλάδας δεν πάει καλά αλλά εσύ σε Ελληνικές μετοχές επενδύεις! Λοιπόν, για να βάλουμε τα πράγματα σε μια σειρά στην οικονομική επιστήμη [23:47] η ανάπτυξη της οικονομίας και η πορεία του χρηματιστηρίου δεν είναι αλληλένδετα. Βασικά, η επιστημονική έρευνα δείχνει ότι συνήθως η μακροχρόνια απόδοση του χρηματιστηρίου συσχετίζεται ελαφρώς αρνητικά με την ανάπτυξη του ΑΕΠ μιας χώρας. Ακούγεται παράδοξο, όμως δεν είναι. Μπορείς να κατανοήσεις γιατί συμβαίνει αν φέρεις στο μυαλό σου μια οικονομία όπου: Πρώτον, το τραπεζικό σύστημα έχει πάψει σχεδόν εξολοκλήρου [24:09] να χρηματοδοτεί την πραγματική οικονομία και ασχολείται μόνο με τις εισηγμένες. Δεύτερον, η πολιτεία για δεκαετίες αδιαφορεί για την μικρομεσαία επιχείρηση και νομοθετεί με κύριο γνώμονα τα συμφέροντα των μεγάλων. Και, τρίτον, με την ανοχή των κυβερνήσεων οι εταιρίες αυτές έχουν καρτελοποιήσει σε τέτοιο βαθμό τις αγορές τους που έχουν πλέον καταστεί άτρωτες από κάθε πιθανότητα ανταγωνισμού. Είναι δυνατόν να αμφιβάλλει κανείς [24:31] ότι οι 25 μεγαλύτερες εταιρίες αυτής της οικονομίας θα συνεχίσουν να ευημερούν ακριβώς επειδή η υπόλοιπη χώρα παραμένει στάσιμη; Για να προωθήσουν τα προϊόντα τους οι influencers προσπαθούν να κάνουν τις επενδύσεις που διαφημίζουν να ακούγονται συναρπαστικές και cool. Στην πραγματικότητα, όμως, η διαδικασία της επένδυσης δεν είναι τίποτε παραπάνω από μια βαρετή και ξενέρωτη αγγαρεία [24:56] στην οποία αναγκάζεσαι να μπεις ώστε το εισόδημα που στερείσαι σήμερα να πιάσει λίγο περισσότερο τόπο αύριο. Υπάρχουν πολλά είδη και κλάσεις επενδύσεων. Αν ενδιαφέρεσαι να ασχοληθείς με τις επενδύσεις στις αγορές που είναι σήμερα η πιο διαδεδομένη τοποθέτηση παγκοσμίως εγώ, ο συνεργάτης μου Αχιλλέας Μαντές και ο Γιώργος Καραγεώργος από τη Freedom ετοιμάσαμε ένα εκτενές αφιέρωμα στο Greekonomics.gr [25:18] με όλα όσα πρέπει να γνωρίζεις για τα ETF ποια να επιλέξεις, πως να ξεκινήσεις να επενδύεις και τι ισχύει με τις πλατφόρμες. Διάβασέ το προσεκτικά γιατί πραγματικά δεν θα βρεις πιο υπεύθυνο, προσγειωμένο, και λεπτομερή οδηγό στο Ελληνικά. Είμαι ο Κοσμάς Μαρινάκης διδάσκω Οικονομική Επιστήμη στο Πανεπιστήμιο της Σιγκαπούρης και αυτά ήταν τα δεδομένα των οικονομικών influencer. Όπως πάντα, τα συμπεράσματα πρέπει να είναι δικά σου. [25:41] Τα λέμε σύντομα!
Δεν υπάρχουν ακόμη σχόλια.